Styl zakopiański
Stanisław Witkiewicz w latach 90 XIX wieku wprowadził nowy styl w architekturze zwany stylem zakopiańskim lub witkiewiczowskim. Styl ten miał się stać podstawą dla nowoczesnej polskiej architektury narodowej opartej o sztukę Podhala. Za początek stylu zakopiańskiego uznać można wydanie książki przez W. Matlakowskiego opisującej tradycyjne budownictwo podhalańskie. Dodatkowym czynnikiem wpływającym na rozwój stylu witkiewiczowskiego, była niezwykła popularność Zakopanego w tym czasie jako miejscowości wypoczynkowej. Zakopane było chętnie odwiedzane przez inteligencję młodopolską.
Witkiewicz zainspirował się tradycyjnym budownictwem górali podhalańskich. Wzbogacił je jednak elementami secesji, aby nie wydawało się tak ubogie. W ten sposób inteligencja odwiedzająca Zakopane mogła mieszkać w pokaźnych rozmiarów willach. Była to rozbudowana dwuizbowa chata góralska o spadzistym dachu. Piętro ustawiano prostopadle do parteru. Domy stawiano na wysokich podmurówkach, które miały różne wysokości ze względu na ukształtowanie terenu. Ściany były drewniane. Dla ozdabiania chat wykorzystywano typowo podhalańskie elementy, w tym pazdury, słoneczka i rzeźby o motywach roślinnych. Na południowej ścianie znajdowała się zwyczajowo weranda.
Styl witkiewiczowski został błędnie uznany za styl typowo Polski. Istniało w tamtym czasie przekonanie, że należy budować w takim stylu aby zapewnić możliwość przetrwania polskiej sztuce narodowej. Uważano że jest to obowiązek patriotyczny. W Zakopanem jak również poza jego granicami rosła liczba budynków w takim stylu. Styl zakopiański propagowano bardzo natarczywie a pomimo to zaczął zanikać jeszcze za życia Witkiewicza. Obecnie jest on obecny jedynie w budowie pensjonatów.
Popularity: unranked